ਅਰੇ ਓ  ਸਾਂਭਾ…! 
   ਮੈਕ ਮੋਹਨ--  ਇੱਕ ਐਸਾ ਚਿਹਰਾ ਜੋ ਸਦੀਆਂ  ਲਈ ਯਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਗਿਆ। 
 ਸਿਨੇਮਾ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਨਾਮ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਅਦਾਕਾਰ ਦਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਰੋਲਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਮਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ੋਲੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ  ਸਾਂਭਾ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਨਾਲ, ਮੈਕ ਮੋਹਨ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਉੱਚਾਈ ਰੋਲ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਉਸਦੇ ਅਸਰ ਨਾਲ ਮਾਪੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਮੋਹਨ ਮਕੀਜਾਨੀ ਸੀ, ਪਰ ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੈਕ ਮੋਹਨ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਹੀ ਪਹਿਚਾਣਿਆ। ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਲਗਭਗ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਪਰ ‘ਸਾਂਭਾ’ ਦੀ ਇਕ ਲਾਈਨ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਬਣ ਗਈ।
ਪਰ ਫ਼ਿਲਮੀ ਪਰਦੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਵੀ ਮੈਕ ਮੋਹਨ ਦੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ’ਤੇ ਕਮਾਂਡ ਕਾਬਿਲ-ਏ-ਤਾਰੀਫ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਨੌਲੇਜ ਵਿੱਚ ਉਹ ਬੇਹੱਦ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਦੋਸਤਾਂ ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਉਹ ਇੱਕ ਐਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਜੋ ਹਰ ਵਿਸ਼ੇ ’ਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਦਾ ਸੀ—ਚਾਹੇ ਉਹ ਖੇਡਾਂ ਹੋਣ, ਇਤਿਹਾਸ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਵ ਰਾਜਨੀਤੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਗਰਮੀ ਸਾਫ਼ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਦਾਕਾਰਾ ਰਵੀਨਾ ਟੰਡਨ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਖ਼ਾਸ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੀ—ਉਹ ਉਸਦੇ ਮਾਮਾ ਜੀ ਸਨ। ਇਹ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਖ਼ੂਨ ਦਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪਿਆਰ, ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗ ਦਾ ਵੀ ਸੀ।
ਮੈਕ ਮੋਹਨ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕਿਰਦਾਰ ਛੋਟਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਲਾਕਾਰ ਵੱਡਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮਿਹਨਤ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਪਹਿਚਾਣ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮਦਿਨ ’ਤੇ, ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਅਦਾਕਾਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਐਸੇ ਫਨਕਾਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਨੂੰ ਅਮਰ ਲਹਿਰਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਮੈਕ ਮੋਹਨ — ਇੱਕ ਨਾਮ ਨਹੀਂ, ਇੱਕ ਅਹਿਸਾਸ ਹੈ… ਜੋ ਹਰ ਵਾਰੀ “ਅਰੇ ਓ ਸਾਂਭਾ” ਸੁਣਕੇ ਜਿੰਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

- ਲਲਿਤ ਬੇਰੀ