ਕਲੀਨ ਏਅਰ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਪੀਏਯੂ ਵੱਲੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜੇ ਖੇਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਜ ਪੱਧਰੀ ਇਨਾਮ ਸਮਾਰੋਹ ਆਯੋਜਿਤ

ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀ ਲਈ ਲਗਭਗ 250 ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਨਮਾਨਿਤ

ਲੁਧਿਆਣਾ : ਕਲੀਨ ਏਅਰ ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਪੀਏਯੂ) ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਪਾਲ ਆਡੀਟੋਰਿਯਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਜ ਪੱਧਰੀ ਕਿਸਾਨ ਇਨਾਮ ਸਮਾਰੋਹ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜੋ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜੇ ਖੇਤੀ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਵੱਲ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ‘ਸਾਂਝ ਪੰਜਾਬ ਕਿਸਾਨ ਪੁਰਸਕਾਰ’ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸੰਸਕਰਣ ਸੀ। ਸਾਂਝ ਪੰਜਾਬ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀ ਵੱਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਨੈੱਟਵਰਕ ਹੈ। ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸੰਸਥਾਨ, ਆਈਪੀਐਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ, ਕਲੀਨ ਏਅਰ ਪੰਜਾਬ, ਖੇਤੀ ਵਿਰਾਸਤ ਮਿਸ਼ਨ ਆਦਿ ਵਰਗੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਗਰੁੱਪਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੇ ਯਤਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜੋ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਨੂੰ ਘਟਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਹਵਾ ਅਤੇ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨਾਲ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰਾਜ ਪੱਧਰੀ ਮੰਚ ’ਤੇ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਲਗਭਗ 250 ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਵਾਰਡਾਂ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ, ਸਗੋਂ ਆਪਸੀ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮੰਚ ਵੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬੇ, ਸਥਾਨਕ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ।
ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪੀਏਯੂ ਦੇ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਮੱਖਣ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ ਦੇ ਸਵਾਗਤੀ ਭਾਸ਼ਣ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਸਰਚ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਅਜਮੇਰ ਸਿੰਘ ਢੱਟ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ। ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਣ ਪੀਏਯੂ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਡਾ. ਸਤਬੀਰ ਸਿੰਘ ਗੋਸਲ ਨੇ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਲੀਨ ਏਅਰ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਪੀਏਯੂ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਅਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਵੀ ਕੀਤਾ।
ਪੀਏਯੂ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਡਾ. ਸਤਬੀਰ ਸਿੰਘ ਗੋਸਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਖੇਤੀ ਭਵਿੱਖ ਟਿਕਾਊ ਖੇਤੀ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਯਤਨ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਚੱਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।”
ਪੀਏਯੂ ਦੇ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਮੱਖਣ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਕਿਸਾਨ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੰਚ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵਿਹਾਰਕ ਗਿਆਨ ਦੇ ਆਪਸੀ ਅਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਨੂੰ ਸੰਭਵ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕਰਨਾ ਜੋ ਫਸਲ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਸਾੜਦੇ, ਪੂਰੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਉਦਾਹਰਨ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।”
ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਪੀਏਯੂ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਰੀਕੇ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਜ਼ੈਂਟੇਸ਼ਨ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਹੱਲਾਂ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜੋ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਣ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰੀਖਣ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਸਮਾਪਤੀ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅਸਰ ਦੀ ਕਲਾਈਮੇਟ ਐਕਸ਼ਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਨਮ ਸੁਤੀਰਥ ਵਜ਼ੀਰ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਸੰਬੰਧੀ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਸਾਂਝੇ ਯਤਨਾਂ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੇ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਪਹਿਲ ਦਾ ਮਕਸਦ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਭਾਈਚਾਰਾ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਸਿੱਖ ਸਕਣ। ਜਦੋਂ ਕਿਸਾਨ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਬਦਲਾਅ ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਟਿਕਾਊ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਰਾਲੀ ਨਾ ਸਾੜਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਦੇਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਨਾਮ ਦੇਣ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ—ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸੋਚ ਅਤੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਉਣਾ ਹੈ।”
ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ਨੇ ਸਾਥੀਆਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮੰਚਾਂ, ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਸਥਾਗਤ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਹਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਅਤੇ ਮੌਸਮੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨਾਲ ਨਿਪਟਣ ਲਈ ਪਰਾਲੀ ਨਾ ਸਾੜਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ।

------------------------------